Serwis www.pwrze.com używa plików cookies. Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza zgodę na ich użycie
  • 1937

    1937

    • podjęcie decyzji o utworzeniu COP, w tym o budowie Wytwórni Silników;
    • rozpoczęcie wykopów pod budowę zakładu
  • 1938

    1938

    • uruchomienie pierwszych wydziałów produkcyjnych
    • przystąpienie do uruchomienia produkcji silników lotniczych PZInż. Junior i PZInż. Major oraz PEGASUS XX
     
  • 1939-1944

    1939-1944

    • okupacja niemiecka - II wojna światowa
    • podział zakładu między Flugmotorenwerke Reichshof GmbH (włączone do firmy lotniczej Ernest Henschel z Kassel) i Daimler Benz ze Stuttgartu (koncern prowadził zakłady naprawcze silników dla lotnictwa na froncie wschodnim).
  • 1944 (2 sierpnia)

    1944 (2 sierpnia)

    • zakład został przejęty przez rosyjski zarząd wojskowy
  • 1945 (lipiec)

    1945 (lipiec)

    • przekazanie fabryki, która przez kolejne 4 lata nosiła nazwę Państwowe Zakłady Lotnicze, Wytwórnia Silników Nr 2, polskiej administracji
  • 1949

    1949

    • pierwsze wyprodukowane po wojnie silniki lotnicze (M11-D, M11-FR) opuściły halę montażową

  • 1951

    1951

    • WSK otrzymuje status przedsiębiorstwa państwowego - okres dynamicznej rozbudowy.
    • Uruchomiono wydział kuźni
  • 1952

    1952

    • oddanie do użytku hali odlewni aluminium
    • produkcja silników turbinowych Lis-1 do samolotu Mig-15
  • 1954

    1954

    • produkcja silników turbinowych Lis-2A
  • 1955

    1955

    • produkcja silników turbinowych Lis-5 do samolotu Mig-17
    • produkcja silników żużlowych FIS
  • 1958

    1958

    • silniki tłokowe Lit-3 do śmigłowców Mi-1
  • 1961

    1961

    • produkcja silników Asz-62R
  • 1966

    1966

    • rejestracja znaku firmowego 
  • 1968

    1968

    • włączenie do produkcji odlewni precyzyjnej

  • 1969

    1969

    • turbosprężarki i tłumiki drgań - nowa specjalność WSK
  • 1970

    • produkcja morskiej turbiny gazowej TM-1
    • zmiana nazwy zakładu na WSK „DELTA - Rzeszów” 
     
  • 1973

    1973

    • oddanie do eksploatacji nowej odlewni żeliwa
  • 1975

    • zmiana nazwy zakładu na WSK „PZL-Rzeszów” 
    • produkcja silnika PZL-3S

  • 1976

    1976

    • podpisanie kontraktu z Pratt&Whitney Canada
  • 1984

    1984

    • produkcja silnika turbośmigłowego TWD-10B
  • 1986

    1986

    • produkcja silnika PZL-10W
    • budowa nowej galwanizerni
  • 1988

    1988

    • współpraca z Engine Systems (MK-Rail Corporation)
  • 1990

    • umowa licencyjno-kooperacyjna z ABB
  • 1991

    • zakończenie współpracy z krajami RWPG
  • 1992

    1992

    • wznowienie produkcji silników PZL-Franklin
    • program restrukturyzacji - wydzielenie spółek: „TRANS-WSK” i „KONSBUD-WSK”
    • rozszerzenie produkcji nielotniczej; nowi partnerzy: SAME, DEUTZ-FAHR (S+L+H), Volvo
  • 1992-1993

    • restrukturyzacja zakładu - zawarcie ugody bankowej
  • 1993

    • nowi partnerzy w produkcji lotniczej: General Electric, Allied Signal, Hispano-Suiza, Snecma 
  • 1994

    1994

    • przekształcenie WSK w spółkę akcyjną i przyjęcie nazwy WSK „PZL-Rzeszów” S.A.
    • zakończenie prób kwalifikacyjnych w locie silnika K-15
  • 1995

    1995

    • Bureau Veritas Quality International przekazało WSK certyfikat systemu zapewnienia jakości ISO 9001 (21.05)
  • 1996

    • WSK jako pierwsza firma lotnicza w Polsce otrzymała certyfikat JAR-145 (7.02)
    • przedłużenie kontraktu z Pratt & Whitney Canada 
  • 1997

    • uzyskanie certyfikatu JAR-21G, na produkcję sprzętu lotniczego (29.08)
    • 8 lipca - termin składania oświadczeń o zamiarze nieodpłatnego nabycia akcji WSK
  • 2001

    2001

    • 31.01 Minister Skarbu Państwa ogłosił zaproszenie do rokowań w sprawie zakupu akcji Wytwórni
    • 10.04 ostatni etap prywatyzacji - zaproszeni: United Technologies Corporation i Fiat Avio S.pA
    • 20.09 podpisanie, przez UTC i związki zawodowe z WSK, w Hotelu Prezydenckim w Rzeszowie „Pakietu Socjalnego”
    • 21.09 podpisanie w Ministerstwie Skarbu Państwa umowy sprzedaży 85% akcji WSK firmie United Technologies Holding S.A.
    • 7.12 WSK laureatem konkursu „Lider Polskiej Ekologii” (za nową galwanizernię)

     

  • 2002

    • 11.03 przekazanie UTH 85% akcji WSK; rozpoczęcie procedury udostępniania uprawnionym pracownikom 15% akcji WSK
    • 1.07 początek podpisywania umów i wydawanie akcji uprawnionym pracownikom.
  • 2003

    2003

    • I rocznica prywatyzacji – oddanie do użytku, jako pierwszego po kompleksowej modernizacji – wydziału 69
    • inicjatywa powołania „Doliny Lotniczej”
    • WSK laureatem II miejsca w rankingu „Rzeczpospolitej” na najbardziej innowacyjną firmę w Polsce
    • wdrożenie systemu zarządzania przedsiębiorstwem SAP

     

  • 2004

    2004

    • Blacharnia i W54 po kompleksowym remoncie i wyposażeniu w nowoczesne maszyny wznawiają produkcję
    • WSK nominowana do Nagrody Gospodarczej Prezydenta RP w kategorii „Inwestycja zagraniczna w Polsce”
  • 2005

    2005

    • montaż w WSK Rzeszów pierwszego silnika F100 do samolotu F16
  • 2006

    2006

    • Uroczyste przykręcenia ostatniej śruby w produkowanym w WSK Rzeszów silniku F100,
    • WSK otrzymała od Departamentu Obrony USA certyfikat zatwierdzający firmę jako dostawcę wyrobów dla armii Stanów Zjednoczonych,
    • Na terenie firmy Lockheed Martin w Fort Worth w stanie Teksas odbyła się oficjalna prezentacja polskiej wersji wielozadaniowego samolotu bojowego F16, którego silnik zmontowany został w WSK Rzeszów,
    • WSK Rzeszów wyróżniona przez magazyn „Teleinfo” jako jedno z najlepiej zinformatyzowanych przedsiębiorstw w Polsce.
  • 2007

    2007

    • WSK laureatką rankingu „Forbsa” w kategorii Firma Roku 2006 Województwa Podkarpackiego
    • Zakończenie prywatyzacji Zakładu Metalurgicznego – sprzedaż firmie Zamco SA
    • WSK Rzeszów laureatem konkursu Lider Informatyki 2007 w kategorii „Przemysł”
    • Uroczysta jubileuszowa gala w Teatrze im. Wandy Siemaszkowej z okazji 70.rocznicy powstania firmy
    • W Parlamencie Brytyjskim w Londynie wręczono nagrody międzynarodowej organizacji Green Apple Award. WSK została nagrodzona za program redukcji substancji lotnych w kategorii „International Best Practice”
  • 2008

    2008

    • 29 stycznia zmontowanie ostatniego silnika F100 w WSK Rzeszów i zakończenie programu
    • WSK wyróżniona prestiżową nagrodą Arthura Smitha
    • Nagroda Zieloni Bohaterowie 2008 – Green Heroes 2008 za projekt środowiskowy – redukcja lotnych związków organicznych
    • WSK drugi raz z rzędu zwyciężyła w rankingu miesięcznika „Forbes” w kategorii Firma Roku 2007 Województwa Podkarpackiego
    • Sprzedaż wydziału 66 przy ul. Przemysłowej firmie Norbert Polska
    • Rozpoczęcie procesu odlewania łopatek metodą monokrystaliczną
  • 2009

    2009

    • Inauguracja 10 złotych praktyk codziennego zarządzania
    • Wdrożenie programów oszczędnościowych w związku z kryzysem
    • WSK laureatką konkursu Nowin „Złota Setka”
    • Inauguracyjna sesja Politechniki Dziecięcej w WSK (10.10)
    • Utworzenie biznesu remontowego (CRB)
  • 2010

    2010

    • Hamilton Sundstrand inauguruje budowę centrum inżynieryjnego na terenie WSK Rzeszów.
  • 2011

    2011

    • Wydział 67 (Monokryształ) po rozpoczęciu produkcji seryjnej wysłał do odbiorcy pierwszą partię łopatek.
    • W ramach polskiej prezydencji w WSK przebywała grupa dyplomatów akredytowanych przy Unii Europejskiej.
    • W ciągu trzech lat (2009-2011) Politechnika Dziecięca przyjęła 3000 małych studentów.
    • 17.10.  WSK Rzeszów –odwiedził nas Prezydent RP Bronisław Komorowski. To pierwsza wizyta głowy państwa w naszej firmie.

CO MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ?

Rozwój zakładu spowodował, że w latach 1960-1961 powstała prototypownia silników lotniczych. Wykonywano w niej, na bazie uzyskanego wzorca, silnik odrzutowy HO-10, o ciągu 780 kg, stanowiący pierwszy napęd samolotu szkolno-treningowego TS-11 „Iskra”. Był to silnik ze sprężarką osiową oraz 1-stopniową turbiną. Opanowanie produkcyjne tego silnika wymagało wielu doświadczeń, bowiem były to pierwsze silniki turbinowe ze sprężarką osiową. Pracował nad tym zespół pod kierownictwem inż. Tadeusza Mirskiego, Jerzego Drożdża i Alfreda Sokoła. Silnik HO-10 po przejściu prób dowodowych produkowany był seryjnie w latach 1963-1966, co stwarzało możliwość szkolenia pilotów do czasu uzyskania docelowego napędu do „Iskry” - nowego silnika SO-1.

Głównymi kooperantami przedsiębiorstwa były wówczas: WSK Kraków, Wrocław, Gorzyce, Bydgoszcz. Produkcja planowa zakładu obejmowała sześć zasadniczych produktów, m.in. silniki typu Lis-2, Lis-5, przekładnie śmigłowca SM-1, silnik FIS, Mikrus.

W 1961 r. zakład rozpoczął produkcję silników tłokowych ASz-62R. Po 1964 r., wraz z przystąpieniem do uruchomienia napędu do śmigłowca Mi-2, nastąpiła dalsza rozbudowa zakładu. W 1964 roku powstał pierwszy z wydziałów zamiejscowych w Ropczycach. Pięć lat później, po adaptacji budynku cukrowni, rozpoczął produkcję kolejny wydział filialny w Przeworsku.

Uruchomiono produkcję turbosprężarek do silników trakcji samochodowej, kolejowej i okrętowej według licencji firm: Holset, Napier, Brown-Boveri, Schwitzer. Produkowano również tłumiki drgań skrętnych do trakcyjnych silników spalinowych, wysokociśnieniowe pompy hydrauliczne zębate, elektrodrążarki i obrabiarki elektrochemiczne. W latach 1961-1965 nastąpił generalny wzrost produkcji globalnej oraz eksportowej. Plany asortymentowe realizowano w 99,9 proc.

W 1966 r. zarejestrowano znak firmowy i WSK mocno weszła w tzw. produkcję specjalistyczną. W latach 1966-1970 notuje się wzrost zapotrzebowania na wyroby przemysłu lotniczego. Wytwórnia stała się kluczową firmą polskiego przemysłu lotniczego, podlegała pod Ministerstwo Przemysłu Ciężkiego i zaprzestała całkowicie produkcji ubocznej. Wycofała z asortymentu wyroby przestarzałe, nieodpowiadające światowym normom jakościowym, względnie przekazała je do innych zakładów produkcyjnych. W ich miejsce wprowadzała bardziej nowoczesne, oparte również na własnych opracowaniach. Dużym osiągnięciem w unowocześnianiu produkcji było opanowanie w 1965 roku obróbki skrawaniem części ze stopów tytanu. Wprowadzanie nowoczesnych metod wytwarzania wiązało się z unowocześnieniem parku maszynowego. Dużym osiągnięciem było wykonanie własnej konstrukcji elektrodrążarki EJA-40, za którą w 1966 r. uzyskano Nagrodę Komitetu Nauki i Techniki I stopnia. Natomiast za elektrodrążarkę EDC-16 WSK uzyskała na międzynarodowej wystawie w Plowdiv (Bułgaria) w 1968 r. złoty medal.

WSK Rzeszów na przestrzeni lat 1961-1965 była przedsiębiorstwem jednozakładowym o dużej liczbie wydziałów pomocniczych. Posiadała 94 budynki o łącznej powierzchni użytkowej 900 000 m2 i siedem magazynów.

Od 1966 r. zakład rozpoczął produkcję nowoczesnego śmigłowcowego silnika turbinowego GTD-350 o mocy 400 KM i przekładni śmigłowcowej WR-2, przeznaczonej do śmigłowca Mi-2. Produkowano również silnik turboodrzutowy SO-1 skonstruowany w Instytucie Lotnictwa, a następnie jego ulepszoną wersję SO-3 do napędu samolotu szkolno-treningowego TS-11 „Iskra”.

Dzięki dużym nakładom inwestycyjnym produkcja zyskowna specjalistyczna mocno się rozwijała. Duży jej procent kierowano na eksport. Pierwsza połowa lat 60. charakteryzowała się tendencją wzrostową eksportu w ogólnej sprzedaży od 62,6%. Nastąpił znaczny wzrost sprzedaży kompletów oraz części zamiennych. Dobra sytuacja związana z eksportem, przede wszystkim do krajów socjalistycznych, a głównie do Związku Radzieckiego, przypadała także na kolejne lata. Z produkowanych wówczas wyrobów najwięcej nabywców było na silniki Lis-2 i AI-26W. Zakład eksportował swoje wyroby przeważnie poprzez Centralny Zarząd Inżynierii i Branżowe Przedsiębiorstwo Handlu Zagranicznego Przemysłu Lotniczego PEZETEL oraz w mniejszym stopniu przez FabexI i Cekop. W 1968 r. na podstawie uchwały Rady Ministrów wytwórnia została zaliczona do grupy przedsiębiorstw specjalizujących się w produkcji eksportowej. Od 1967 r. obowiązki „zakładowego eksportera” pełnił dział eksportu.

Dzięki specjalizacji usprawniono proces produkcyjny, obniżono koszty, osiągnięto oszczędności. Firma obrała kurs ku większej nowoczesności.
Produkcja specjalistyczna od 1965 r. systematycznie wzrastała. Poprawiała się jej cykliczność i rytmiczność. Wzrastało zatrudnienie. W latach
1965-1966 nastąpił znaczący rozwój produkcji i technologii odlewniczej. Opanowano m.in. odlewanie precyzyjne łopatek aparatów kierujących w próżni.
W czerwcu 1968 r. włączona została do produkcji odlewnia precyzyjna (W50), do której przeniesiono placówkę odlewów stopów specjalnych, zlokalizowaną w dotychczasowej odlewni (W51). W tym samym roku opanowano proces wykonywania modeli woskowych na odlewy precyzyjne na wtryskarkach półautomatycznych, zastosowano kwantometr do oznaczania składu chemicznego żeliw i staliw, opracowano także produkcję odlewów aluminiowych ze stopu Al-19, stosowanych m.in. w silniku GTD-350.

Odnotowano także dalszy rozwój zakładowego kuźnictwa (1964-1967). W wyniku rozbudowy powierzchnia kuźni zwiększyła się w stosunku do 1957 r. ponaddwukrotnie. Zainstalowane zostały w niej nowe urządzenia. Rozwój odlewnictwa i kuźnictwa wpłynął na utworzenie pionu głównego odlewnika i głównego kuźnika. W 1966 r. powstał pion zastępcy dyrektora ds. ekonomicznych skupiający działy: planowania, zatrudnienia, płac i normowania oraz ośrodek maszyn numerycznych i zmechanizowanego obrachunku. Dla zapewnienia operatywnego kierowania działalnością produkcyjną powstał w 1968 r. pion zastępcy dyrektora ds. produkcji oraz pion zastępcy dyrektora ds. inwestycji i utrzymania ruchu. W tymże 1968 r. utworzono Samodzielny Oddział Wykonawstwa Inwestycyjnego SOWI.

Z danych liczbowych wynika, że na przestrzeni lat 1966-1970 systematycznie wzrastało zatrudnienie i to we wszystkich grupach pracowniczych. Następował ciągły wzrost liczby robotników bezpośrednio produkcyjnych, ponieważ systematycznie wzrastały zadania produkcyjne, co z kolei determinowało przyrost zatrudnienia w grupie pracowników inżynieryjno-technicznych. Występujący spadek zatrudnienia w tej grupie w 1969 roku, w porównaniu do roku 1968, był wynikiem przejścia niektórych komórek firmy do Zakładu Doświadczalnego. Do 1968 r. istniało jedno biuro konstrukcyjne, którego jeden z działów zajmował się nowymi konstrukcjami silników oraz modyfikacjami już istniejących. Natomiast pod koniec 1968 r. utworzony został wspomniany już Zakład Doświadczalny. W ciągu swojej czteroletniej działalności zajmował się on głównie: dopracowaniem konstrukcji silnika GTD-350, modyfikacją silnika SO-1 na silnik SO-3; opracowaniem konstrukcyjnym i próbami prototypów silnika GTD-450; opracowaniem i produkcją elektrodrążarek EDA-40 i EDA-16; próbami i badaniami silnika SO-3F; konstrukcją, wykonaniem prototypu i badaniami przekładni planetarnej do śmigłowca Mi-2; opracowaniem konstrukcji i wykonaniem przekładni dla jednostki pływającej Marabut.

Wraz z rozwojem firmy rozwijało się życie kulturalne w Zakładowym Domu Kultury, w którym funkcjonowało wiele kół zainteresowań, w tym teatr składający się z pracowników WSK, Zakładowa Orkiestra Dęta, grupy taneczne. Bardzo popularne były zakładowe spartakiady sportowe. Sportowcy Stali Rzeszów, którzy zatrudnieni byli na fabrycznych etatach, sięgali po sukcesy w kraju i za granicą. Żużlowcy w 1961 i 1962 roku wywalczyli tytuły mistrzów Polski. Po mistrzowskie korony sięga as ówczesnej drużyny - Florian Kapała. W 1962 r. piłkarze po raz pierwszy awansowali do I ligi, w której występowali przez 10 sezonów. W 1968 r. Stal i Rzeszów ma pierwszego olimpijczyka, zapaśnik Ryszard Długosz zajmuje podczas olimpiady w Meksyku 6. miejsce.

Pracownicy WSK dzięki współpracy z Rzeszowską Spółdzielnią Mieszkaniową otrzymali w latach 1959-1971 ponad 600 mieszkań. 650 innych przystąpiło do budowy domków jednorodzinnych.

Pratt & Whitney Rzeszów S.A. 2015 Wszelkie prawa zastrzeżone.                        Polityka Prywatności
CMS Ideo   Powered by: Edito